Open Monumentendag in Stede Broec: ontdek varend erfgoed en historische monumenten

Verschillende historische locaties openen zondag 13 september de deuren tijdens Open Monumentendag. De Historische Vereniging Oud Stede Broec sluit aan bij het landelijke thema ‘Veerkrachtig erfgoed in tijden van gevaar’, maar kiest dit jaar voor een bijzondere invalshoek: het varend erfgoed van de polder Het Grootslag. Met de slogan ‘Herleven, weerstaan en herschikken’ staat niet alleen het historische erfgoed centraal, maar ook de manier waarop het landschap en het leven in Stede Broec door de jaren heen zijn veranderd.

Van vaarpolder naar rijpolder

Tot de ruilverkaveling van West-Friesland, tussen 1970 en 1980, was Het Grootslag een echte vaarpolder. Tuinders en veehouders vervoerden hun producten en vee over het water. Door het dempen van veel sloten veranderde het gebied in een rijpolder met wegen en veel minder vaarwater. Daarmee verdween ook de dagelijkse rol van de schuit.

Tijdens Open Monumentendag wordt deze geschiedenis opnieuw zichtbaar. Bij het Stadsplein is een tentoonstelling over het varend erfgoed ingericht met historische foto's en miniatuurschuitjes. Ook zijn er vanaf korenmolen Ceres rondvaarten door Broekerhaven en de Kolk, waarbij het verhaal van het tuindersverleden, de ruilverkaveling en de monumentale Overhaal tot leven komt.

Programma

Korenmolen Ceres – Broekerhavenweg 80, Bovenkarspel | 11.00 – 16.00 uur
De volledig gerestaureerde korenmolen Ceres uit 1849 is te bezichtigen. Ontdek hoe de molen werkt en luister naar verhalen van de molenaar. Er wordt nog altijd meel gemalen, waaronder tarwe-, spelt- en griesmeel en pannenkoekenmix. Deze producten zijn tijdens de openstelling te koop.

Bij droog weer zorgt Fanfare Irene van 13.30 tot 14.15 uur voor muziek.

Rondvaarten – opstap bij Molen Ceres | 13.00 en 14.30 uur
Vaar mee door Broekerhaven en de Kolk en maak met de schuit gebruik van de monumentale Overhaal. Gids Wim Kersten vertelt onderweg over het tuindersverleden, het vervoer over water, de ruilverkaveling en de geschiedenis en huidige functie van de Overhaal.

Deelname is deze dag gratis. Let op: vol is vol. Per tocht kunnen maximaal 28 personen mee.

Zorgbrasserie Bij de Molen – Broekerhavenweg 82, Bovenkarspel | 11.00 – 16.00 uur
Geniet van koffie met gebak of een lunch. Speciaal voor Open Monumentendag is er een traditionele Molenkoek. Het brood wordt ter plaatse gebakken met meel van de naastgelegen molen.

Stadsplein – Hoofdstraat 17, Bovenkarspel | 11.00 – 16.00 uur
Bezoek de tentoonstelling over varend erfgoed uit Het Grootslag. In de Streekzaal zijn historische foto's en miniatuurschuitjes te zien, waaronder modellen die inwoners van West-Friesland zelf hebben gebouwd. Ze laten zien hoe tuinders en veehouders vroeger hun producten en vee over het water vervoerden.

Oude Kerk – Zesstedenweg 189, Grootebroek
Om 10.00 uur begint een kerkdienst met als thema ‘Veerkrachtig erfgoed’. Vanaf 11.00 tot 16.00 uur is de kerk te bezichtigen. Rond 15.45 uur is er orgelmuziek van Piet Spoelstra.

Tijdens de rondgang zijn onder meer de scheve toren, de preekstoel uit 1600, het doophek, het praalgraf van de secretaris van de Stede Broec, de oude zerkenvloer en het cachot in de toren te bekijken. Ook is er een film over de restauraties van de kerk.

Bezoekers kunnen tijdens hun bezoek de Voedselbank West-Friesland steunen met een donatie in goederen of geld. Vrijwilligers verzorgen de hele dag koffie en thee.

Oud Stede Broec – Zesstedenweg 227, Grootebroek | 11.00 – 16.00 uur
Stap terug in de tijd in deze historisch gerestaureerde woning. De stijlkamers laten zien hoe mensen rond 1900 leefden, compleet met bedstee, pannenkast en oude naaimachine.

Ook de tuinderschuur en oudheidskamer zijn te bezoeken. Daar zijn tal van oude gebruiksvoorwerpen en delen van glas-in-loodramen van een voormalige kerk uit Stede Broec te zien. In de historische moestuin groeien vergeten groenten. Test daar uw kennis van de tuinbouw van vroeger tijdens een speciale quiz en maak kans op een prijs.